Main content

Inhoud

Politieke tijdlijn - vervang dierproeven

Juni 2018 - Transitie Proefdiervrije Innovatie Filosofie en werkwijze

Het traject naar proefdiervrije innovaties is gericht op versnelling en vernieuwing van methoden en technieken. Het is een traject dat leidt van een systeem van experimenteel onderzoek mét proefdieren, naar een wereld waarin we meer en meer onderzoek kunnen uitvoeren zónder dieren. Het is ook een onvoorspelbare weg: daarom stippelen we werkende weg onze route uit. De gezamenlijke ambitie van de Transitie Proefdiervrije Innovatie (TPI) rijkt verder dan dierenwelzijn en het vervangen van dierproeven. Het inspelen op en versnellen van ontwikkelingen op het terrein van wetenschap en veiligheid is een kritische succesfactor voor TPI.

December 2016 - NCad advies Transitie naar proefdiervrij onderzoek

Wereldleider proefdiervrije innovaties in 2025. Dat is de ambitie van staatssecretaris van Economische Zaken. Aan het Nationaal Comité advies dierproevenbeleid (NCad) heeft de staatssecretaris in maart 2016 gevraagd een afbouwschema van dierproeven op te stellen.

Juni 2016 - NCad advies Indicatoren, beheer en benutting van gegevens voor monitoren van proefdiergebruik en 3V-alternatieven, deel 2

Gegevens op het gebied van proefdiergebruik en de mogelijkheden voor de 3V’s zijn vaak verborgen, versnipperd of helemaal niet beschikbaar. Het toegankelijk maken van nieuwe inzichten en feiten draagt bij aan meer gerichte ontwikkeling en toepassing van beschikbare alternatieven en dus aan minder dierproeven.

In oktober 2015 heeft het Nationaal Comité advies dierproevenbeleid (NCad) het eerste deeladvies uitgebracht. In deeladvies 2 adviseert het NCad om het gegevenspakhuis gefaseerd op te bouwen, waarbij de overheid het initiatief neemt door het geven van een gerichte opdracht voor de bouw van het datapakhuis (de hardware) aan een centrale instantie. In de tweede fase kan dit gegevenspakhuis zich verder ontwikkelen tot een algemene kennisbank, waarin ook onderzoeksresultaten en andere gegevens van instellingen worden ondergebracht.

December 2015 - NCad advies Indicatoren, beheer en benutting van gegevens voor monitoren van proefdiergebruik en 3V-alternatieven, deel 1

Meer openheid en transparantie over dierproeven en de mogelijkheden om die te vervangen, verminderen en verfijnen (3V’s) is van groot belang. Ontsluit daarom alle gegevens over het gebruik van proefdieren en de mogelijkheden van 3V’s. Dat is het advies van het Nationaal Comité adviesdierproevenbeleid (NCad) aan het ministerie van Economische Zaken. Het NCad staat daarbij een gegevenspakhuis voor ogen waarin alle informatie over dierproeven en 3V’s die bij de overheid beschikbaar is als open data toegankelijk wordt gemaakt.

Oktober 2015 - In transitie! Nederland internationaal toonaangevend in proefdiervrije innovaties

Advies Denktank Aanvullende Financiering alternatieven voor dierproeven in opdracht van het ministerie van Economische Zaken. Het gebruik van dierproeven is onderwerp van voortdurende maatschappelijk discussie. In haar opdracht aan de Denktank Aanvullende Financiering alternatieven voor dierproeven vraagt de staatssecretaris om financiële mogelijkheden te inventariseren om de ontwikkelingen van alternatieven voor dierproeven te versnellen.

Juni 2014 - Analyse Businesscase Alternatieven voor Dierproeven- Een verkenning naar de mogelijkheden van de reductie van proefdiergebruik

De opdracht van de studie luidde “het adequaat doorrekenen en hard onderbouwen van de scenario’s uit de businesscase”. Het doel van de opdracht was om zekerheid te verschaffen over de haalbaarheid van de diverse scenario’s. Hoewel de focus van de businesscase met name ligt bij onderzoek en innovatie, moest in de onderbouwing ook de bredere context mee worden genomen. Dit betekent dat er naar een breder pallet van activiteiten is gekeken dan alleen onderzoek en innovatie.

Mei 2013 - Ambities en strategie op het gebied van 3V-alternatieven voor dierproeven

Veranderingen op het gebied van wet- en regelgeving, maar ook ethische, maatschappelijke, wetenschappelijke, en economische ontwikkelingen hebben ervoor gezorgd dat er grote behoefte is aan alternatieven voor dierproeven, die gebaseerd zijn op het 3V-principe:Vervangen, Verminderen en Verfijnen van dierproeven. De Nederlandse overheid geeft in haar kabinetsvisie van 2008 aan dat ze de ontwikkeling en toepassing van alternatieven voor dierproeven uitgaande van het 3V-principe wil stimuleren. Hiertoe is een actieplan opgesteld dat inzet op validatie, acceptatie en implementatie van alternatieven voor dierproeven.

Het RIVM is vanuit haar publieke taken sterk betrokken bij zowel onderzoek als bij (inter)nationale advisering op dit gebied en ondersteunt op deze manier meerdere departementen en toezichthouders.

December 2011 - Actieplan Alternatieven voor dierproeven

Met dit actieplan wordt ingezet op kansrijke initiatieven met maatschappelijke relevantie. Het actieplan zal een belangrijke bijdrage leveren aan de vervanging, vermindering en verfijning van het aantal dierproeven.

2011 - Programmeringsstudie Alternatieven voor Dierproeven - Deel 2 Samen vervangen, verminderen en verfijnen

Om reductie van het proefdiergebruik te bereiken, is naast een generieke bevordering van vervanging, vermindering en verfijning, een gerichte aanpak per toepassingsgebied noodzakelijk. Daarom is in deel 1 van de Programmeringsstudie Alternatieven voor Dierproeven een viertal prioritaire kennisdomeinen aangemerkt als bijzonder kansrijk. Op deze gebieden zou het verbeteren van de doorstroom van kennis van fundamenteel naar toegepast onderzoek het meeste effect hebben op de toepassing van innovatieve 3V-methoden. Een ketengerichte aanpak waarbij optimale aansluiting wordt gezocht bij internationale ontwikkelingen, is hierbij een belangrijke randvoorwaarde.
In deel 2 van de programmeringsstudie wordt nader ingegaan op de optimalisatie van het onderzoeksklimaat als essentiële voorwaarde voor succes. Vervolgens wordt aangegeven wat de specifieke kennisbehoefte is per domein dat als prioritair is aangemerkt.

2010 – Businesscase - Alternatieven voor Dierproeven

De maatschappelijke discussie over dierproeven wordt gekenmerkt door tegengestelde belangen. De verminderde acceptatie van dierproeven staat tegenover de vraag naar absolute risico-uitsluiting, die men met dierexperimenteel onderzoek denkt te bereiken. Het diermodel kent ook beperkingen. Methoden om het gebruik van proefdieren te vervangen, te verminderen en/of te verfijnen (de 3Vs) worden in brede kring als oplossing gezien. Hoe brengen we het aantal dierproeven terug zonder afbreuk te doen aan de kwaliteit van het wetenschappelijk onderzoek en de veiligheid van producten?

2010 - Programmeringsstudie Alternatieven voor Dierproeven - Deel 1 Samen vervangen, verminderen en verfijnen

Om ziekteprocessen en milieueffecten beter te kunnen begrijpen, worden al decennialang dierproeven verricht. Het gebruik van een dier als model is gericht op het waarnemen van effecten, waarna de bevindingen worden vertaald naar de mens, andere dieren of naar het milieu. Deze werkwijze kent beperkingen, aangezien de beoogde vertaalslag maar ten dele gemaakt kan worden. Tot voor kort was het gebruik van de beschikbare diermodellen echter de enige en beste wijze waarop voorspellende uitspraken konden worden gedaan. Maar de maatschappelijke acceptatie van het gebruik van proefdieren is sterk afgenomen, en tegenover de vraag naar uitsluiting van veiligheidsrisico’s voor mens en milieu staat thans de luide roep om methoden die het gebruik van proefdieren vervangen, verminderen en/of verfijnen (3V-alternatieven).

December 2009 - Rapport Wetenschappelijke Trendanalyse Dierproeven

Om te kunnen anticiperen op nieuwe ontwikkelingen op het gebied van dierproeven en de maatschappelijke discussies daarover, heeft het ministerie van VWS, ZonMw de opdracht gegeven een trendanalyse te maken over dierproeven.

September 2008 - Kabinetsvisie alternatieven voor dierproeven